Të thuash “ndalo” nuk është e lehtë – veçanërisht kur të kërkohet nga një person i sjellshëm, kur je në një pozicion të varur ose kur personi tjetër duket dukshëm më i madh dhe më i fortë. Shërbimet e Mbështetjes së Viktimave të Basel-Stadt dhe Basel-Landschaft trajtuan pikërisht këtë çështje më 25 nëntor 2025. Fokusi është se si personat me aftësi të kufizuara mund të vendosin kufij. Ato janë tema qendrore e “16 Ditëve të Veprimit Kundër Dhunës ndaj Grave” të këtij viti, të cilat zgjasin deri më 10 dhjetor.
Të rinjtë me aftësi të kufizuara bëjnë muzikë
Babette Wackernagel Batcho, drejtoresha e shkollës “Muzikë për të Gjithë”, iu përgjigj shpejt kërkesës për një projekt të përbashkët. Po, ajo dhe grupi ranë dakord të krijonin, të provonin, të regjistronin dhe të interpretonin një këngë së bashku. Ishte e rëndësishme për to të kontribuonin në luftën kundër dhunës ndaj personave me aftësi të kufizuara. “Muzikë për të Gjithë” mbështet fëmijët dhe të rinjtë me aftësi të kufizuara që të bëhen muzikalisht aktivë.
Bashkëpunimi për projektin filloi në qershor 2025. Anëtarët e grupit janë aktorët kryesorë. Gjatë takimeve fillestare, u bë shpejt e qartë se këta të rinj me aftësi të kufizuara e dinin saktësisht se si mund të dukej dhuna në jetën e përditshme: të të qeshin ose të të prekin, të të bëjnë të vazhdosh kundër vullnetit të tyre, të të lëndojnë, të të trajtojnë mizorisht ose keqdashësisht.
Refreni i këngës i përmbahet këtyre pohimeve. Së bashku me muzikën, ajo i jep forcë dhe energji trajtimit të këtyre temave:
Ndalo, prit pak – qesh me mua!
Ndalo, varu anash – gjatë dhe shkurt!
Ndalo, i thashë unë, mos më lëndo!
Ndalo, thashë unë, a është e qartë tani?
Apel për të gjitha shqisat
Thomas Ruesch, një këshilltar për viktimat e dhunës nga shërbimet e mbështetjes së viktimave të të dy kantoneve të Bazelit, shoqëroi projektin. Ai është vetë një muzikant i apasionuar, që luan bas elektrik, kitarë elektrike, bateri, tastierë dhe këndon.
Çfarë ndjesish ju shkakton kur e dëgjoni këngën?
Nga njëra anë, ndiej zhgënjim që kjo këngë është e nevojshme. Nga ana tjetër, ndiej guxim dhe forcë që njerëzve të prekur u jepet zë.
Cilat ishin përshtypjet tuaja për anëtarët e grupit gjatë projektit?
Që në fillim, pati një gëzim të drejtpërdrejtë dhe të paanshëm dhe një interes të madh për këngën. Grupi menjëherë mundi të lidhej me përmbajtjen, pasi anëtarët kishin përjetuar vazhdimisht dhunë për shkak të aftësive të tyre të kufizuara. Ishte mbresëlënëse sa shpejt grupi u formua. Ndërsa provat përparonin dhe besimi i tyre rritej, vura re një integrim gradual, i cili i dha edhe vetë këngës më shumë fuqi. Vizita e përbashkët në studion e regjistrimit mbetet një kujtim veçanërisht i gjallë; ajo theksoi më tej seriozitetin e projektit dhe ndezi diçka brenda grupit.
Për këtë këngë keni bashkëpunuar me partnerë të ndryshëm, si një studio regjistrimi, muzikantë profesionistë dhe një trajner vokali. Çfarë vutë re gjatë atij procesi?
Ishte e rëndësishme për mua që gjatë gjithë bashkëpunimit, fokusi të ishte te grupi muzikor, pra te njerëzit, dhe jo te aftësia e kufizuar. Partnerët gjetën një mënyrë shumë të mirë për t’u lidhur me grupin muzikor. Nuk vërejta asnjë paragjykim. E vetmja gjë që hasa ishte frika se mos njerëzit me aftësi të kufizuara mund të mbingarkoheshin nga situata. Fatkeqësisht, jam i njohur edhe me këtë reagim nga profesionistët që punojnë me njerëz me aftësi të kufizuara. Gjithmonë me qëllime të mira, por edhe shumë stigmatizues. Do të doja të shihja më shumë besim dhe gatishmëri për të përqafuar “dështimin e mbështetur” nga të gjitha anët, siç është rasti me njerëzit pa aftësi të kufizuara.
Çfarë efekti shpresoni të ketë kënga? Kush është audienca juaj e synuar?
Së pari, ekziston mesazhi i qartë për botën e jashtme se ata që preken nuk do ta pranojnë dhunën. Dhuna ndaj personave me aftësi të kufizuara vazhdon të banalizohet, qoftë në mediat sociale, në filma apo në humorin e përditshëm. Çdo banalizim i kësaj dhune është një shuplakë në fytyrë për ata që preken. Nevojitet më shumë ndërgjegjësim. Dhe për këtë, ne kemi nevojë për zërin e drejtpërdrejtë të këtyre njerëzve. Së dyti, kënga i bën këta zëra të dëgjohen dhe kështu mund të inkurajojë individë të tjerë të prekur të ngrenë zërin e tyre. Për ata që nuk preken drejtpërdrejt, shpresoj që ta kuptojnë se sjellja e tyre – edhe nëse është me qëllime të mira – mund t’i lëndojë njerëzit dhe t’ua përkeqësojë më tej jetën tashmë sfiduese. Ky do të ishte një hap i vogël i parë.
Të kënduarit së bashku inkurajohet.
Premiera e këngës do të zhvillohet më 22 nëntor në një rreth të zgjedhur, dhe anëtarët e grupit dhe familjet e tyre mund të bindën dhe frymëzohen nga rezultati.
Videografi Paul Krischker ka prodhuar një videoklip për këngën. Videoja do të publikohet në YouTube më 25 nëntor. Janë të disponueshme afishe që përputhen me këngën, për të gjitha moshat. Kënga është gjithashtu e përshtatshme për klasat shkollore, organizatat e kohës së lirë dhe shumë të tjera. Inkurajohet të këndohet së bashku!